Խանը և իմաստունը

Մի անգամ խանը հանդիպեց իմաստունին: Նա լավ տրամադրություն ուներ և սկսեց զրուցել օտարականի հետ:
-Գիտես պատանեկության տարիներին ես էլ էի փնտրում ճշմարտությունը,- վստահաբար ասաց խանը իմաստունին,-իսկ հիմա անընդհատ գործեր են,  հոգսեր,  պալատականեր իրենց բանսարկություններով...Այո, և փնտրելու ցանկությունն էլ ինչ-որ տեղ կորել է, բայց մի ժամանակ այնքան գեղեցիկ էր ինչ-որ բան փնտրելը: Ի՞նչ անել:
-Նայի՛ր,գեղեցիկ է  այն սարի գագաթը, ճի՞շտ է:
-Այո՛, շատ գեղեցիկ է:
-Տեսնո՞ւմ ես ճանապարհի այն քարաբեկորը: Կանգնենք նրա ետևում և սարով զմայլվենք:
-Ի՞նչ է, խելքդ տե՞ղն է: Եթե մենք կանգնենք նրա ետևում, ոչ մի սար էլ չենք տեսնի: Քարաբեկորը նրան կծածկի:
-Նույնպես և դու, խան, ինքդ ես մտել այնտեղ, որտեղից ոչ միայն ճշմարտությունը չի երևում, այլ նույնիսկ այն փնտրելու ցանկությունը չի նկատվում:
Ռուսերենից թարգմանությունը՝ Աննա Իսախանյանի: 

Առակ երջանկության մասին

Մի վաճառական ուղարկեց իր տղային գլխավոր իմաստունի մոտ՝ երջանկության գաղտնիքն իմանալու: 40 օր պատանին գնում էր անապատով, մինչև սարի գագաթին տեսավ մի գեղատեսիլ ամրոց: Այնտեղ էլ ապրում էր իմաստունը, որին նա փնտրում էր:
Իր սպասածին հակառակ, ամրոցը բոլորովին նման չէր բոլորից առանձնացած ապրող իմաստունի ապրելատեղի, այն լիքն էր մարդկանցով: Առևտրականներն առաջարկում էին իրենց ապրանքները, անկյուններում զրուցում էին մարդիկ, նվագախումբը նվագում էր նուրբ երաժշտություն, իսկ դահլիճի կենտրոնում սեղան էր բացված ամենագեղեցիկ և համեղ ուտելիքներով, որոնք կարելի էր գտնել միայն այդ երկրում: Իմաստունը ընդունեց բոլոր հյուրերին, և պատանին ստիպված էր երկու ժամ սպասել իր հերթին: Վերջապես իմաստունը լսեց, թե ինչի համար էր նա եկել իր մոտ և ասաց. 

Երկու հրեշտակ

Երկու հրեշտակ-ուղեկիցներ գիշերելու համար կանգ առան հարուստ ընտանիքում: Ընտանիքը հյուրասեր չէր, և չէին ցանկանում հրեշտակներին թողնել հյուրատանը: Հյուրատան փոխարեն նրանց գիշերելու տեղ տվեցին սառը նկուղում: Երբ նրանք իրենց անկողինն էին գցում, ավագ հրեշտակը անցք նկատեց պատի վրա և փակեց այն: Կրտսեր հրեշտակը տեսավ դա և հարցրեց, թե ինչու: Ավագը պատասխանեց.
-Ամեն ինչ այնպես չէ, ինչպես թվում է առաջին հայացքից:
Հաջորդ օրը նրանք կանգ առան գիշերելու շատ աղքատ, բայց հյուրասեր մարդու և նրա կնոջ տանը: Ամուսինները հրեշտակների հետ բաժանեցին ունեցած քիչ ուտելիքը և քնելու տեղ տվեցին իրենց անկողնում, որպեսզի նրանք կարողանան լավ քնել: Առավոտյան արթնանալուց հետո հրեշտակները տեսան, որ տան տերն ու նրա կինը լաց են լինում: Նրանց միակ կովը, որի կաթն ընտանիքի  ապրուստի միակ միջոցն էր, սատկած էր մսուրում: 

Չորս բառ գործնականում կիրառելու համար

Անանդան ուներ մի շատ հիմար և անընդունակ եղբայր: Բայց նա էլ էր ուզում սովորել Բուդդայի մոտ: Եվ մի անգամ, անտեսելով Անանդայի արգելքը, նա գնաց Բուդդայի մոտ և արցունքն աչքերին աղաչեց իրեն տալ գործնական աշխատանք:
-Բայց,-ասաց նա,- ես ոչինչ անել չգիտեմ: Անգամ չեմ կարող միանգամից  չորս բառից ավել հիշել:
-Լավ,-ասաց Բուդդան,- չորս բառը միանգամայն բավարար է: Մենք  կարող ենք դրանք խմբավորել երկու բառով  երկու արտահայտության մեջ, որպեսզի դու ստիպված չլինես լարել ուղեղդ: Ահա, վերցրու այս ավելը և գնա հատակն ավլիր: Երբ ձախ կողմն ավլես, ասա՝ ավլում եմ հատակը: Իսկ երբ ավելն աջ կողմ գնա, կասես ՝ հոգեպես աճում եմ:
Այս մարդը բարձրագույն մտածողության հասավ իր բանիմաց եղբորից շուտ, չէ՞ որ , ինչպես հայտնի է, Անանդան օժտվեց իմաստությամբ վերջում՝ իր ուսուցչի մահից հետո:
Ռուսերենից թարգմանությունը՝ Արման Ադիբեկյանի: 

Վարսավիրի մոտ

Մի մարդ գալիս է վարսավիրի մոտ, որ կտրի մազերը և սափրվի: Սկսում է խոսել իրեն սպասարկող վարսավիրի հետ: Զրուցում էին տարբեր թեմաներից, և հանկարծ խոսք բացվեց Աստծուց: Վարսավիրն ասաց.
-Ինչ էլ Դուք ասեք, միևնույն է ես չեմ հավատ, որ Աստված գոյություն ունի:
-Ինչո՞ւ,-հարցրեց հաճախորդը:
-Դա չափազանց պարզ է: Հերիք է դուրս գաք փողոց, կհամոզվեք , որ Աստված չկա: Եթե Աստված գոյություն ունի, ապա որտե՞ղից են այսքան հիվանդ մարդիկ, որտեղից են այս անօթևան երեխաները: Եթե Աստված իրականում գոյություն ունենար, չէր լինի ո՛չ տառապանք, ո՛չ ցավ: Դժվար է պատկերացնել սիրող Աստծու, ով հանդուրժում է այս ամենը: 

Առանց սիրո

Ճշմարտությունն առանց սիրո քննադատություն է: 

Իմաստությունն առանց սիրո հնարամտություն է:

Ընկերասիրությունն առանց սիրո երեսպաշտություն է:

Գիտելիքն առանց սիրո ամբարտավանություն է:

Իշխանությունն առանց սիրո բռնություն է:

Պատիվն առանց սիրո հպարտություն է:

Սեփականությունն առանց սիրո ագահություն է:

Հավատն առանց սիրո ֆանատիզմ է:  

Ռուսերենից թարգմանությունը՝ Վահե Գրիգորյանի,

 5-1  դասարան: 

Անկեղծություն

Երբ մահացավ վարպետ Բանեյը, մի կույր մարդ, որ ապրում էր տաճարի կողքին, պատմեց իր ընկերոջը.
-Քանի որ կույր եմ, չեմ կարողանում հետևել մարդու դեմքին, և  ես մարդու մասին կարծիք եմ կազմում նրա ձայնից:
Սովորաբար , երբ լսում եմ , որ ինչ-որ մեկը շնորհավորում է իր ընկերոջը հաջողության կամ երջանկության կապակցությամբ, լսում եմ նաև նախանձի թաքնված ձայնը: Երբ արտահայտվում է ցավակցություն մյուսի դժբախտության համար, ես լսում եմ հաճույք և բավարավածություն, կարծես ցավակցողն իրականում շատ գոհ է: